HAYVAN İSTİSMARI VE İNSAN İSTİSMARI: SU� ORTAKLARI



Hayvanlara y�nelik şiddet i�eren eylemler kendini hayvanlarla sınırlı tutmayan tehlikeli bir psikopatolojinin belirtisi olarak kabul edilmiştir. Albert Schweitzer �hayvanların hayatını değersiz g�ren bir insanın insan hayatını da değersiz g�rme tehlikesi vardır� diye yazar. FBI i�in seri katil dosyası hazırlayan Robert K. Ressler �katiller �oğunlukla �ocukken hayvanlara işkence edip onları �ld�rerek başlarlar �ld�rmeye� diye yazar. Yapılan �alışmalar sosyologları, hukuk�uları ve mahkemeleri hayvanlara y�nelik şiddetin dikkatimizi �ekmesi gerektiği konusunda ikna etmiştir. İnsan kurbanları da i�eren şiddet i�erikli bir patolojinin ilk işareti bu olabilir.



Hayvanlara y�nelik istismarlar istismarcıdaki k���k bir kişilik hatası sonucu oluşmaz, aslında derin bir zihinsel rahatsızlığın semptomudur. Psikoloji ve kriminolojide yapılan �alışmalar hayvanlara y�nelik şiddet eylemleri yapan insanların işi burada bırakmayıp insanlardan da kurbanlar se�erek devam ettiklerini ortaya koymuştur.

FBI�ın hayvanlara y�nelik şiddet eylemleriyle alakalı yaptığı araştırmalar sonucunda bu eylemlerin seri katillerin ve seri tecav�zc�lerin tipik davranış olduğunu ortaya konmuştur. Ayrıca psikiyatrik ve emosyonel bozukluklar s�z konusu olduğunda davranış bozuklukları i�in tanı belirleyici bir �zellik olduğu da kabul edilmektedir.

Yapılan �alışmalar agresif ve şiddet eylemlerine başvuran su�luların �ocukken hayvanları istismar ettiğini ve bu durumun oranının agresif olmayan su�lulara kıyasla daha fazla olduğunu ortaya koymuştur. S�rekli kedi ve k�peklere işkence eden psikiyatrik hastalarla alakalı bir araştırmada bu hastalardan her birinin insanlara da y�nelik yoğun bir agresyon taşıdığı ortaya �ıkmıştır, hatta bu hastalardan biri bir �ocuğu �ld�rm�şt�r. Araştırmacılar a�ısından hayvanlara y�nelik şiddetten zevk almak seri tecav�zc�lerin ve seri katillerin hayatlarında �nemli bir �zelliktir.

FBI davranış bilimleri birimi kurucusu Robert Ressler ş�ye s�yl�yor: �Bunlar bir k�pek yavrusunun g�zlerini oymanın yanlış olduğunu asla �ğrenmemiş �ocuklardır.�

Tarih bu t�rden k�t� ş�hreti olan �rneklerle doludur�: Bir postanede �alışıp oradaki 14 kişiyi �ld�ren ve sonra da kendini vuran Patrick Sherrill kendi �evresindeki evcil hayvanları �alıyor ve ardından da kendi k�peğini onlara saldırtırp par�alamasına izin veriyordu.7 yaşındaki bir erkek �ocuğa tecaviz eden, onu bı�aklayıp par�alara ayıran Earl Kenneth Shriner kendi �evresinde k�peklerin rektumuna fişek koyup patlatması ve kedileri asmasıyla tanınıyordu. San Diego okuluna ateş a�an Brenda Spencer iki �ocuğu �ld�r�p dokuzunu da yaralamıştı ve s�rekli şekilde kedileri ve k�pekleri kuyruklarını ateşe vererek istismar etmesiyle tanınıyordu.Boston Katili Albert DeSalvo 13 kadını �ld�rm�şt�, bu adamın gen�liğinde kendileri ve k�pekleri turuncu kasalarda tuzağa d�ş�r�yor, ardından da onlara ok atmasıyla biliniyordu. Carroll Edward Cole 3 5 kişini �l�m�nden sorumlu tutulup 5�i i�in idam edilmişti. Bu adam ilk şiddet eyleminin �ocukken bir k�pek yavrusunu boğazlamak olduğunu s�ylemişti. 1987�de �� Missourili lise �ğrencisi sınıf arkadaşlarından birisini d�verek �ld�rmek su�uyla su�landılar. Her birisinin de seneler �nce devamlı hayvanları par�alama t�r�nden eylemlerde bulunduğu ortaya �ıktı.Bunlardan birisi ka� kedi �ld�rd�ğ�n� bilmediğini ��nk� sayamayacak kadar fazla olduğunu itiraf etmişti. Anne babalarını �ld�ren iki erkek kardeş sınıf arkadaşlarına bir kedinin başını kestiklerin s�ylemişlerdi.Seri katil Jeffrey Dahmer k�peklerin kafalarını, kedileri ve kurbağaları kazığa oturtuyordu.

Yakın zamanlarda ise 15 yaşındaki Kip Kinkel (Springfield, Oregon) ve Luke Woodham (16 yaşında) eğlenceleri ve partileri hedef almadan �nce hayvanlara işkence ediyorlardı. Columbine Lisesi �ğrencileri Eric Harris ve Dylan Klebold silahlarını kendilerine �evirmeden �nce 12 arkadaşlarını �ld�rd�ler. Bu olayı ger�ekleştirmeden �nce sınıf arkadaşlarına sık sık hayvanları par�alamakla �v�nd�klerinden s�z ediliyor. New York �niversitesi �ocuk Et�d Merkezi y�neticisi Dr. Harold S.Koplewicz ş�yle s�yl�yor:� son senelerde yaşanan silahlı baskın olaylarının hepsinin ortak bir noktası var. Yaşıtlarına karşı agresyon hisseden bir �ocuk s�z konusu, ateş etmeye , hayvanlara zulmetmeye meraklı bir �ocuk s�z konusu ve sosyal anlamda yalıtılmış bir halde bulunuyor bu �ocuk. Bu t�r uyarı işaretlerini okul g�z ardı etmiş.�

Ne yazık ki bu su�luların �ocukluklarında hayata ge�irdikleri şiddet eylemleri incelenmemiştir- ta ki bu şiddetin hedefi insanlar olana dek. Antropolog Margaret Mead�in belirttiği gibi, � bir �ocuğun başına gelebilecek en tehlikeli şey bir hayvana işkence edip onu �ld�rmek ve bu işten pa�ayı sıyırmaktır.�


Ev i�i şiddet genelde g��s�z olanlara y�neltildiği i�in hayvan istismarı ve �ocuk istismarı arasında yakın bağlantı vardır. Hayvanların ihtiya�larını ve bakımını g�z ardı eden ebeveynler �ocuklarını da istismar edip g�z ardı edebilir.Bazı istismarcı yetişkinler �ocukları halka a�ık yerlerde taciz etmekten �ekinirken hayvanları istismar etmek anlamında zerre kadar vicdani bir rahatsızlık hissi duymazlar.

�ocuk istismarı sebebiyle incelenen 57 New Jersey ailesinin %87�Sinde hayvanların da yaşadığı saptanmıştır. Hayvanları ihmal eden 23 İngiliz ailesinin %83��nde �ocuk istismarı veya ihmalinin yaşanmasının an meselesi olduğunu ortaya konmuştur. Şiddet g�ren kadınlar incelemesinde katılımcıların %57�si eşlerinin hayvanları �ld�rd�ğ�n� ya da en azından zarar verdiğini s�ylemiştir. D�rtte biri ise hayvanları eşleriyle bırakmaktan korktuğu i�in kocasından ya da partnerinden ayrılmadığını s�ylemiştir.

Hayvan istismarı �ocuk istismarının �nemli bir işareti olsa da hayvanlara zarar veren her zaman ebeveynler olmamaktadır. Hayvanları istismarı eden �ocuklar evde �ğrendikleri bir dersi tekrar ediyor olabilirler; aynen anne babaları gibi �fkeye ya da hayal kırıklığına şiddet kullanarak tepki g�steriyor olabilirler. Şiddetleri kendilerinden daha da incinebilir bir durumda bulunan diğer kişiye y�nelmektedir: yani evin evcil hayvanına. Bir uzman ş�yle s�yl�yor: şiddet dolu evlerde yaşayan �ocuklar aynen fabrika �iftliklerinde k���c�k kafeslerde yaşayan tavuklar gibidir-s�rekli birilerini ve birbirlerini gagalarlar, işte bu ortamda �ocuklar hayvanları yaralar ve �ld�r�rler.Ger�ekten de ev i�i şiddet �ocuklukta hayvanlara y�nelik şiddette en ortak arka planı oluşturur.

Psikologlar arasında hayvanlara y�nelik şiddetin �ocuklukta yaşanan psikolojik rahatsızlıkların yetişkinliğe doğru devam edegeldiği y�n�ndeki en iyi �rnek olduğuna dair bir konsens�s bulunuyor. Cornell �niversitesi Veterinerlik Fak�ltesine g�re �ocuklukta hayvanlara y�nelik şiddetin prognostik değeri belgelenmiş durumdadır.

Okullar, aileler, topluluklar ve mahkemeler hayvan istismarına minor bir su� g�z�yle bakadursunlar, aslında bir zaman bombasını g�rmezden geliyorlar. Aslında hayvan istismarcıları ciddi bir şekilde cezalandırılmalı, aileleri diğer şiddet işaretler, a�ısında incelemeye almalı ve bu olaya kalkışanların da yoğun bir danışmanlık hizmeti almasını sağlamalı. Topluluklar, yaşayan HERHANGİ BİR canlıya y�nelik istismarın kabul edilemez olduğu ve herkes i�in tehlike taşıdığını idrak etmeli.

1993�te California eyaleti hayvan kontrol memurlarının �ocuk istismarını rapor etmesini gerektiren bir yasayı kabul eden ilk eyalet oldu. Bu t�rden y�netmelikler Florida�da da hayata ge�miş durumda. BU yasanın hayata ge�mesine �nayak olan vekillerden Steve Effman �evcil hayvanların istismar edilmesi ailenin iki ayaklı �yelerinin de istismar edildiğine dair bir uyarı işaretidir. Artık bu bağlantıyı g�rmezden gelemeyiz.� diyor.

Buna ek olarak �ocuklara hayvanlara saygı duymak ve onları �nemsemek de �ğretilmelidir. Hayvan istismarı ve insan istismarı arasındaki bağlantılara dair yoğun �alışmalardan sonra iki uzman ş�yle bir sonuca varmıştır: �Daha nazik ve iyilik dolu bir insan toplumunun evrimi �ocuklarla hayvanlar arasında daha olumlu ve pozitif bir etiğin savunulmasıyla daha fazla geliştirilebilir.�