About ALF > Worldwide Actions > Turkey > Turkish Translations of AR - FAQs

#44 Bitkilerin çığlık atabildiğini vs. gösteren çalışmalar yok mu?

Ses aygıtı olmayan bir şey nasıl çığlık atabilir ki? Belki burada kastedilmek istenen şey bitkilerin duygulara ve hislere sahip olduğudur. Bu fikir en çok "The Secret Lives of Plants- Bitkilerin Gizli Hayatları" adlı kitapta işlenmiştir (Tompkins ve Bird, 1972). Kitap, bitkilerin, etraflarındaki insanların hislerine, düşüncelerine ve yaralanmalarına tepki verdiğini iddia ediyor. Tepkiler, yapraklarda elektriksel iletkenliğin değiştiğini gösteriyor. Ancak gerçekte bu deneyleri tekrarlama çabalarının sonucu hep hayal kırıklığı oldu.

Peki ya bitklerin böcek istilalarına verdiği tepkilere ne demeli? Bu, bitklerin acı hissettiği anlamına gelir mi? Basılmış hiçbir kitapta ya da bilim dergisinde bitkilerin acı hissettiğine dair bir bilgiden söz edilmemiştir. Bitkilerin, lokal doku hasarlarına reaksiyon gösterdiğini ve etraflarındaki bitkilerin kimyasal savunmalarına yol açan moleküller çıkardığını gösteren ilginç veriler vardır. Ama bu bilginin bitkilerin hissedebildiği ve acı çekebildiği iddiasıyla bir alakası var mı? Tekrarlanmış deneylerin ya da eserlerden yapılmış alıntıların bu sözde gerçekle bir bağlantısı var mı? Yok.

Bitkilerin acı çekebildiğini iddia edenlerin argümanlarını düşünelim:

İddia 1: Bitkiler "duyu" tesirlerine tepki vermektedir.

İddia 2: Sözlükte açıklandığı gibi, duyu tesirlerine tepki veren herşey hissedebilme yeteneğine sahiptir.

Sonuç 1: Bitkiler hissedebilme yeteneğine sahiptir.

İddia 3: Hissedebilme yeteneği olan varlıklar duyu tesirlerinin farkındadırlar.

Sonuç 2: Bitkiler duyu tesirlerinin farkındadırlar.

İddia 4: Rahatsız edici bir uyarıcının farkında olmak nahoş bir duygudur.

Sonuç 3: Bitkilere gelen rahatsız edici uyaranlar nahoştıur, ağrı verir vb.

Burada mantıki bir kurnazlık var. "Hissedebilme yeteneğine sahip" ifadesi iddia 2 ("duyu tesirlerine tepki veriyor") ve iddia 3 ("duyu tesirlerinin farkında") arasında değişiyor. Böylece bu ifadedeki kelime oyunu, iddia3’ün doğrulanması için kullanılıyor. "Acı" kelimesinde de kelime oyunu var (genelde kabul edilen anlamına karşı "nahoş" anlamı veriliyor"). –TA

Bir anlığına bitkilerin acı hissedebildiği iddiasını kabul edelim; hayvan çiftliklerini azaltarak bitkilerin hissettiği acı oranının azalacağını iddia edebiliriz, buradan da aslında bitkilerin acı çekebilmesi argümanının HH argümanlarını desteklediği şeklinde bir sonuca ulaşabiliriz. Bu mesele #46 nolu soruda daha detaylı birşekilde tartışılıyor.—DG

AYRICA BAKIN #42, #43, #46